Av. S. Pelin Gürlek

Hukuk Dünyası

Adli Sicil Kaydının Silinmesi Kolay Ama Ya Arşive Giden Adli Sicil Kaydının Silinmesi?

Hakkında Türk mahkemeleri veya yabancı ülke mahkemeleri tarafından kesinleşmiş ve Türk Hukukuna göre tanınan mahkûmiyet kararı bulunan Türk vatandaşları ile Türkiye’de suç işlemiş olan yabancılara ilişkin mahkumiyet hükümleri Adalet Bakanlığı’na bağlı Adlî Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü’ndeki merkezi Adlî Sicil’de (Ankara) kayıt altına alınır.[1]

Söz konusu kayıt 5352 sayılı Kanun 9/1. maddesi gereğince ;“a) Cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanması, b) Ceza mahkûmiyetini bütün sonuçlarıyla ortadan kaldıran şikayetten vazgeçme veya etkin pişmanlık, c) Ceza zaman aşımının dolması, d) Genel af” hallerinin varlığında silinerek arşive kaydedilir.

Ancak arşive atılan ilgili sabıka kayıtlarının silinmesi halini düzenleyen 12. maddeye göre; “(1) Arşiv bilgileri, ilgilinin ölümü üzerine ve her halde kaydın girildiği tarihten itibaren seksen yılın geçmesiyle tamamen silinir. (2) Fiilin kanunla suç olmaktan çıkarılması halinde, bu suçtan mahkûmiyete ilişkin adlî sicil ve arşiv kayıtları, talep aranmaksızın tamamen silinir.  (3) Kanun yararına bozma veya yargılamanın yenilenmesi sonucunda verilen beraat veya ceza verilmesine yer olmadığı kararının kesinleşmesi halinde, önceki mahkûmiyet kararına ilişkin adlî sicil ve arşiv kaydı tamamen silinir.” Arşiv kaydının silinmesi halini kapsayan bir diğer düzenleme de 5352 Sayılı Kanun m. 9/2’de geçen; “Adlî sicil bilgileri, ilgilinin ölümü üzerine tamamen silinir.” halidir.

5352 sayılı Kanun’un geçici 2/1. maddesi gereğince; “(1)…bu Kanunun yürürlük tarihinden önceki kayıtlar hakkında, 3682 sayılı Kanuna göre süre yönünden silinme koşulu oluşanlar silinir; diğer kayıtlar için bu Kanun hükümlerine göre işlem yapılır 3682 sayılı Kanuna göre süre yönünden silinme koşulu oluşanlar silinir. (2) Birinci fıkra gereğince işlem yapılarak arşive alınan kayıtlar hakkında, 3682 sayılı Kanunun 8 inci Maddesinde öngörülen sürelerin dolduğu veya ertelenmiş olan hükmün esasen vâki olmamış sayıldığı hallerde bu tarih esas alınarak……………….arşiv kaydının silinmesine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu halde, 5352 sayılı kanunun yürürlük tarihi olan 01.06.2005 öncesinde oluşan adli sicil ve arşiv kayıtlarının silinmesi için 3682 sayılı Kanun’un 8. maddesinde belirtilmiş olan süreler esas alınabilecektir.

Ancak diğer yandan 01.06.2005 tarihinden sonra adli sicil ve arşiv kaydında yer alan sabıkalar içinse m. 12 hükmü gereği; kaydın girilmesini takiben 80 sene geçmesi, ilgili suçun artık suç sayılmıyor olması, ya da kanun yararına bozma veya beraat ya da cezaya yer olmadığına yönelik kesinleşmiş bir hüküm bulunması gibi oldukça ağır ve neredeyse aşılması imkansız şartlar sunulmaktadır.

Kişinin belli bir tarihte aldığı herhangi bir mahkumiyet kararına ilişkin kaydın seksen yıl ya da kişi ölünceye kadar geçecek olan süreyle muhafaza edilmesi hali ne ceza yaptırımın kişinin topluma kazandırılması ilkesi ne de Anayasa’nın 5, 10, 11, 12, 17, 20, 40. maddelerinde belirtilen hakları (ağırlıklı olarak kişinin maddi ve manevi varlığının geliştirilmesi ilkesi) ile bağdaşmamaktadır.

Nitekim bu durum yakın zamanda yasa koyucu tarafından da fark edilerek Anayasa Mahkemesince karar bağlanmıştır.[2]

Söz konusu karar ile yukarıda incelemeye konu edilen 5352 sayılı Kanun’un 12. maddesi 14.04.2012 itibariyle hüküm doğurmak üzere iptal edilmiştir.

İlerleyen günlerde ilgili iptal nedeniyle doğacak olan boşluğun doldurulması yönünde alınacak kararın iptale dayanak kabul edilen düzenlemelerin lafzına uygun surette hakkaniyete uygun olması ümidini taşıyoruz.

 


[1] 5352 Sayılı Kanun m. 2. Adli Sicile kayıt edilecek ve edilemeyecek bilgiler 5352 Sayılı Kanun’un 4 ve 5. maddelerinde ayrıntılı şekilde düzenleme altına alınmıştır.

[2]http://www.resmigazete.gov.tr/main.aspx?home=http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/04/20110414.htm&main=http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/04/20110414.htm

,

Comments are currently closed.

Dictionary
  • dictionary
  • sözlük
  • English Turkish Dictionary

Double click on any word on the page or type a word:

Powered by dictionarist.com